Facebook

Poinformuj nas

Coś się wydarzyło? Czujesz się wzburzony? Poinformuj nas o tym.

    Pokaż swoją firmę i zyskaj klientów na Piskim!

    (zrobisz to w mniej niż 30 sekund)

    Odkryto Mapę Mazur z XVI w.

    Odkryto Mapę Mazur z XVI w

    Historyk z Olsztyna odnalazł w archiwach w Berlinie nieznaną wcześniej mapę Mazur, można ją wstępnie datować na początek XVI w. Historyk dr Robert Klimek poinformował o swoich ustaleniach na łamach pisma regionalno-historycznego “Masovia”.

    Historyk dr Robert Klimek mapę Mazur odnalazł w zasobach Geheimes Staatsarchiv Preussischer Kulturbesitz w Berlinie. Mapa datowana jest na XVI wiek i przedstawia drogę wodną z Rynu przez Wielkie Jeziora Mazurskie i rzekę Pisę do granicy zakonu krzyżackiego (Księstwa Prus).

    Ta mapa nie była do tej pory znana w świecie naukowym. Wygląda na to, że jest to najstarsza mapa szczegółowa z obszaru dzisiejszych Mazur. Od kilku lat zajmuję się naukowo i kolekcjonersko starymi mapami Prus. Prześledziłem wszystkie archiwalia w Berlinie, w Polsce i nie znalazłem starszej – powiedział PAP dr Klimek.

    Okres jej powstania dr Klimek ocenia na I połowę XVI w., ustalił, że okres jej datowania to na pewno po 1521 r. Swoje wnioski argumentuje nazwami miejscowości, które się na niej pojawiają.

    Najmłodszą wsią wśród zaznaczonych na mapie są Szczechy założone w 1519 r. Brakuje na niej miejscowości powstałych nieco później, takich jak Łupki (1555 r.) i Imionek (1557 r.) Te informacje pozwalają aby wstępnie wnioskować, że mapa powstał po 1519 roku. Możliwe jest, że wykonano ją jeszcze za czasów zakonu krzyżackiego. Jak napisał w “Masovii” dr Klimek, bardziej prawdopodobne jest, że mapa powstała już po jego sekularyzacji zakonu, czyli po 1525 r.

    Na mapie patrząc od lewej strony, pierwszą zaznaczoną miejscowością jest Ryn – Reynn, gdzie znajdował się zamek krzyżacki zbudowany w latach 1377–1395. Zaznaczone są również Mikołajki, a w nich most między jeziorami Tałty i Mikołajskie. Jak wspomina dr Klimek, most ten wymieniono w źródłach po raz pierwszy w 1516 r., kiedy odnowiono przywileje dla dwóch sąsiadujących z nim karczm. Ten sam most został również zaznaczony na mapie Kaspra Hennenbergera pochodzącej z 1576 r.

    Jezioro Śniardwy na odnalezionej mapie zupełnie odbiega od swego rzeczywistego kształtu. Jak opisał historyk, jezioro to jest ono nieproporcjonalnie wydłużone i wąskie. Autor mapy naniósł nad Śniardwami tylko jedną wieś, czyli Nowe Guty (Gutten), które założono w 1450 r.

    Mapa Mazur z XVI w.

    Dlaczego nakreślono mapę Mazur ?

    Głównym zadaniem omawianej mapy było przedstawienie drogi wodnej z Rynu przez Pisz i dalej rzeką Pisą – do granicy z Mazowszem. Widać, że miała ona znaczenie komunikacyjne, ponieważ zaznaczone zostały na niej mosty (..), a także odległości w milach – opisał dr Klimek.

    Opisywana droga wodna wspominana jest w XIV-wiecznej kronice krzyżackiej Wiganda z Marburga. Opisywana mapa nie posiada skali czy róży wiatrów i należy do kategorii prymitywnych szkiców kartograficznych, na których występują tylko schematyczne zarysy jezior, rzek oraz napisy objaśniające – napisał dr Klimek.

    Mapa ma kształt litery L; w katalogu opracowanym przez Winfrieda Blissa jest ona zatytułowana jako Spirding-See (jezioro Śniardwy) i datowana na XVI wiek.

    Historykowi na razie nie udało się ustalić autora ani zleceniodawcy mapy. Jak zauważa, aby dokładniej ocenić jej chronologię, należałoby dokonać badania metodą radiowęglową papieru, na którym została stworzona. Jak wspomina dr Klimek, ten dotychczas nieznany zabytek „powinien wnieść nowe spojrzenie badawcze na wykorzystanie gospodarcze jezior mazurskich, rzeki Pisy oraz prekursorskie realizowanie pierwszych prymitywnych map na ziemiach pruskich”.

    Mapa Mazur z XVI w.

    Źródło: na podstawie informacji PAP

    Tagi:

    Autor wpisu:

    Komentarze

    Zobacz też:

    4_0 Mazura Pisz z czerwoną kartką

    Wygrali w osłabieniu! 4:0 Mazura Pisz z czerwoną kartką

    Rozpoczęcie sezonu piłkarskiego 2021/22 w wykonaniu Mazura Pisz już za nami. Drużyna Seniorów otworzyła sezon piłkarski meczem Rundy wstępnej Wojewódzkiego Pucharu Polski. Rywalem była drużyna tuż “zza miedzy”, czyli MKS Ruciane Nida.

    Dni Pisza – Koncert Reggaeside, DizzKats, Oscar Rockenberg

    Wczoraj na Dniach Pisza zespół Reggaeside zagrał niebywały koncert. Reggaeside to zespół poruszający się w klimatach reggae z elementami rocka, popu, funky i ska. Wystąpili również: DizzKats Oscar Rockenberg Djka DizzKats elektryzuje nowoczesną muzyką zarówno młodych jak i starszych mieszkańców miasta Pisz Katarzyna Sobiech Dyrektor w Piskim Domu

    Zuchwały Janik Snopek kontra upiór znad Jegocina

    Zuchwały Janik Snopek kontra upiór znad Jegocina

    Opowieść, którą zaraz przeczytacie prawi o tym jak dzielny założyciel wsi Snopki Janik Snopek, staje twarzą w twarz z upiornym wodnikiem. Dawno dawno temu, według starych ksiąg w XVI wieku, żył nad rzeczką niedaleko Jańsborka myśliwy o imieniu Janik. Rozporządzał on starą karczmą i młynem,